Banki jeszcze nigdy tak mało nie płaciły za odsetki

Odpływ pieniędzy z depozytów bankowych przyspiesza. To efekt coraz niższych odsetek, jakie klienci dostają za lokaty. W październiku banki na odsetki od wszystkich zgromadzonych depozytów wydały 1,37 mld zł, czyli najmniej w historii


O czym przeczytasz?

Banki oszczędzają na lokatach

Kolejny miesiąc przyniósł dalszy spadek wartości depozytów, jakie klienci trzymają w bankach. To już piętnasty miesiąc z rzędu takiego spadku. W tym czasie depozyty stopniały o 82 mld zł.

Banki płacą coraz mniej

Trudno się dziwić, że klienci coraz mniej są zainteresowani otwieraniem lokat. Banki zredukowały oprocentowanie tak mocno, że obecnie na odsetki płacone klientom wydają najmniej w historii. W październiku wypłaciły zaledwie 1,37 mld zł odsetek. Miesiąc wcześniej było to o ok. 100 mln zł więcej, a w maju, tuż przed ostatnią obniżka stóp procentowych – 1,9 mld zł. A więc w ciągu 5 miesięcy wydatki banków na odsetki spadły o prawie 30 proc.

Sama wartość wydatków na odsetki nie pokazuje jeszcze prawdziwej skali redukcji kosztów, ponoszonych przez banki na pozyskiwanie pieniędzy klientów. Widać to lepiej, jeśli wypłacane jako odsetki od depozytów kwoty porówna się z samymi depozytami (zarówno bieżącymi, jak i terminowymi). Kwota, jaką banki wypłaciły klientom w październiku, to zaledwie 0,14 proc. wartości środków, jaki klienci wpłacili bankom. W maju 2020 roku było to jeszcze 0,2 proc.

Depozyty od dawna tanieją

Inna rzecz, że banki od lat starają się zaoszczędzić na kosztach, związanych z pozyskiwaniem depozytów. Od ponad dekady wydatki na odsetki nie przekraczają 1 proc. wartości depozytów, i to mimo faktu, że jeszcze całkiem niedawno oprocentowane były także środki leżące na kontach bieżących.

Co ciekawe, bankom udawało się redukować wysokość wydatków na odsetki nawet w okresie stabilizacji stóp procentowych. Przykładem mogą być lata 2015-2020. Wtedy główna stopa procentowa niezmiennie wynosiła 1,5 proc., ale stosunek kwoty wypłaconych odsetek do wartości zgromadzonych lokat spadł z 0,56 proc. w kwietniu 2015 roku do 0,22 proc. w lutym bieżącego roku. I to mimo że w tym okresie klienci powiększyli swoje depozyty o 300 mld zł.

Banki oszczędzają na odsetkach

Depozyty kurczą się

Skoro banki płacą coraz mniej, to klienci w coraz mniejszym stopniu chcą wpłacać pieniądze na lokaty. W październiku wartość depozytów terminowych wyniosła  219,1 mld zł i była o ponad 6,6 mld zł niższa niż miesiąc wcześniej.

To już 15 z rzędu miesiąc, kiedy wartość lokat terminowych spada. Od lipca 2019 roku spadła ona o 82 mld zł. Zdecydowana większość tego ubytku przypada na okres od wybuchu epidemii w Polsce – od lutego depozyty terminowe zmniejszyły się o prawie 75,4 mld zł.

To, że depozytów ubywa, nie oznacza, że bankom zaczyna brakować pieniędzy. Łączna wartość pieniędzy, jakie klienci trzymali w bankach, to aż 968,9 mld zł. Od lutego ta kwota wzrosła o 57,4 mld zł. Jak widać, klienci nie chcą otwierać lokat, które dają w zdecydowanej większości odsetki liczone w ułamkach procent, ale pieniądze trzymają na kontach bieżących ewentualnie oszczędnościowych.

Sygnały ostrzegawcze dla banków

Jednak widać także sygnały ostrzegawcze dla banków. Chodzi o gotówkę w obiegu, czyli po prostu środki, jakie trzymamy w portfelach czy w domach. Od marca gotówka w obiegu wzrosła aż o 46 mld zł.

Oczywiście, duży wzrost na wiosnę związany był z epidemią i wprowadzoną kwarantanną. Polacy woleli mieć gotówkę w domu, więc wypłacali ją na potęgę. Ale nawet później, kiedy już sytuacja się uspokoiła, wartość gotówki w obiegu zwiększała się. Ten wzrost przyspieszył we wrześniu, a w październiku wyniósł już 7,8 mld zł i był najwyższy od kwietnia.

To na pewno także efekt obostrzeń, jakie w minionym miesiącu zostały wprowadzone. Polacy, zapobiegliwie, postanowili zgromadzić w domu więcej gotówki na wszelki wypadek. Ale w dużym stopniu jest to także skutek zwykłej ekonomicznej kalkulacji – skoro trzymanie pieniędzy w banku na koncie nie daje nic, to lepiej jest od razu zaopatrzyć się w większą kwotę i po prostu nie biegać ciągle do bankomatu. 

Artykuły, które mogą Cię zainteresować